Ślęża (718 m n.p.m.) to najwyższy szczyt Masywu Ślęży, położony na Przedgórzu Sudeckim w województwie dolnośląskim. Choć nie należy do najwyższych gór w Polsce, przyciąga turystów oraz miłośników historii. Góra wyróżnia się charakterystycznym, samotnym położeniem, dzięki czemu ze szczytu można podziwiać Sudety i okoliczne miejscowości. Przepiękne szlaki prowadzące na szczyt sprawiają, że każdy znajdzie trasę dopasowaną do swoich możliwości. My zdecydowaliśmy się rozpocząć wędrówkę z Przełęczy Tąpadła, wybierając mniej uczęszczany niebieski szlak, a powrót zaplanowaliśmy szlakiem żółtym.

Film z Naszej wyprawy dostępny jest na moim instagramie: KLIK

Informacje praktyczne

Szczyt: Ślęża (718 m n.p.m.)
Pasmo: Masyw Ślęży
Korona Gór Polski: tak
Punkt startowy: Przełęcz Tąpadła
Parking: kilka płatnych parkingów przy Przełęczy Tąpadła
Szlak: niebieski i żółty
Poziom trudności: średni
Dla kogo: dla osób o przeciętnej kondycji, rodzin ze starszymi dziećmi oraz zdobywców Korony Gór Polski.

Przedgórze Sudeckie – gdzie leży Ślęża?

Ślęża należy do Przedgórza Sudeckiego i od wieków uznawana jest za górę wyjątkową. Jej samotne położenie sprawia, że góruje nad okolicą i jest doskonale widoczna nawet z Wrocławia.
Masyw Ślęży od dawna owiany jest legendami. Już w czasach przedchrześcijańskich był miejscem kultu pogańskich plemion, czego ślady można odnaleźć do dziś w postaci kamiennych rzeźb oraz tajemniczych znaków wyrytych na skałach. Obecnie cały teren objęty jest ochroną jako Ślężański Park Krajobrazowy i stanowi doskonałe miejsce zarówno na piesze wędrówki, jak i obserwację przyrody.

Nasza trasa na Ślężę

Trasa: Przełęcz Tąpadła, parking – Przełęcz Tąpadła, parking | mapa-turystyczna.pl

Naszą wycieczkę rozpoczęliśmy na Przełęczy Tąpadła, gdzie znajduje się kilka płatnych parkingów. To jedno z najpopularniejszych miejsc startowych prowadzących na Ślężę.
Zamiast wybierać najbardziej uczęszczany żółty szlak, zdecydowaliśmy się wejść szlakiem niebieskim. Była to świetna decyzja. Trasa okazała się znacznie spokojniejsza, prowadzi przez piękny las i oferuje zdecydowanie więcej ciekawych fragmentów niż popularny wariant.
Podejście jest miejscami kamieniste, jednak nie sprawia większych trudności osobom o przeciętnej kondycji. Dzięki mniejszej liczbie turystów można naprawdę nacieszyć się ciszą.
Po zdobyciu szczytu wróciliśmy szlakiem żółtym, który jest krótszy, ale zdecydowanie bardziej uczęszczany. Dzięki takiemu rozwiązaniu mogliśmy poznać dwie różne trasy podczas jednej wycieczki.

Co czeka na szczycie Ślęży?

Po dotarciu na szczyt Ślęży czeka na nas rozległa polana, na której znajduje się kilka ciekawych zabytków i obiektów turystycznych. Warto zarezerwować sobie chwilę na ich spokojne obejrzenie, ponieważ każdy z nich ma swoją historię.

Kościół pw. Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny

Najbardziej charakterystycznym obiektem na szczycie jest kościół pod wezwaniem Nawiedzenia Najświętszej Maryi Panny, wybudowany w 1852 roku. Świątynia stoi w miejscu dawnych obiektów sakralnych i od lat stanowi jeden z symboli Ślęży.

Kamienna rzeźba niedźwiedzia

Tuż obok kościoła, po jego prawej stronie, znajduje się jedna z najbardziej rozpoznawalnych atrakcji Ślęży – granitowa rzeźba niedźwiedzia. To jedna z pogańskich rzeźb kultowych związanych z dawnymi mieszkańcami tych terenów.

Krzyż Milenijny

Kilkadziesiąt metrów dalej stoi granitowy Krzyż Milenijny, ustawiony w 2000 roku dla upamiętnienia dwóch tysięcy lat chrześcijaństwa. Jest to jeden z charakterystycznych punktów szczytu.

Wiata turystyczna

Na polanie znajduje się również wiata turystyczna, która doskonale sprawdza się jako miejsce odpoczynku po wejściu.

Dom Turysty im. Romana Zmorskiego

Kolejnym ważnym punktem jest Dom Turysty im. Romana Zmorskiego, wybudowany w 1908 roku. Obiekt od wielu lat służy odwiedzającym Ślężę turystom i jest jednym z najbardziej charakterystycznych budynków na szczycie.

Radiowo-Telewizyjne Centrum Nadawcze Ślęża

Trudno nie zauważyć również ogromnej wieży Radiowo-Telewizyjnego Centrum Nadawczego Ślęża (RTCN Ślęża). Sam obiekt powstał w 1958 roku, natomiast charakterystyczny maszt antenowy, mierzący 136 metrów wysokości, dobudowano w 1972 roku. Jest on doskonale widoczny z wielu kilometrów i od lat stanowi jeden z symboli góry.

Betonowa wieża widokowa

Na szczycie znajduje się także betonowa wieża widokowa, jednak nie leży ona bezpośrednio na głównej polanie. Aby do niej dotrzeć, trzeba podejść kilkadziesiąt metrów zgodnie z drogowskazami. Warto jednak poświęcić kilka minut – z wieży można podziwiać jeszcze szerszą panoramę okolicy.

Tajemnicze kamienne rzeźby Ślęży

Ślęża od wieków uznawana była za miejsce kultu pogańskiego. Do dziś na górze i w jej okolicach zachowało się kilka niezwykłych granitowych rzeźb, których wiek szacuje się na ponad 2 400 lat. Większość z nich ozdobiona jest charakterystycznym ukośnym krzyżem, nazywanym także krzyżem solarnym. Naukowcy do dziś nie są zgodni, co dokładnie oznaczał ten symbol – przypuszcza się, że mógł być związany z kultem słońca, płodności lub wyznaczaniem świętej przestrzeni.
Na naszej trasie był tylko niedźwiedź na szczycie. Żeby zobaczyć jak najwięcej rzeźb trzeba wyruszyć na szlak z miejscowości Sobótka. Parking jest przy ulicy Armii Krajowej. Na Ślężę można wejść żółtym szlakiem, który prowadzi obok Domu Turysty Pod Wieżycą i Wieży Bismarcka. Ze szczytu zaś zejść czerwonym szlakiem, tworząc wygodną i ciekawą pętlę.

Trasa przez: Ślęża | mapa-turystyczna.pl

Niedźwiedź

To najsłynniejsza rzeźba Ślęży i jednocześnie symbol całego masywu. Znajduje się tuż obok kościoła na szczycie góry. Na jego brzuchu wyryty jest ukośny krzyż. Choć powszechnie uważa się, że przedstawia niedźwiedzia, niektórzy badacze sugerowali, że może być to dzik. Najczęściej interpretuje się go jako symbol siły, opieki lub bóstwa związanego z dawnymi wierzeniami.

Panna z rybą (Postać z rybą)

Rzeźba znajduje się przy czerwonym szlaku prowadzącym z Sobótki na Ślężę. Przedstawia postać trzymającą dużą rybę. Brakuje jej głowy oraz części nóg, dlatego trudno określić, czy przedstawia kobietę czy mężczyznę. Dawniej uznano ją za kobietę i stąd wzięła się nazwa Panna z rybą. Ryba mogła symbolizować wodę, płodność, dostatek lub odrodzenie, jednak jej znaczenie pozostaje zagadką.

Drugi niedźwiedź

Kilka metrów od Panny z rybą znajduje się druga rzeźba niedźwiedzia z uszkodzonymi przednimi łapami. Na grzbiecie również zachował się ukośny krzyż. Prawdopodobnie pełnił podobną funkcję kultową jak rzeźba znajdująca się na szczycie Ślęży.

Mnich

Rzeźba zwana Mnichem znajduje się w Sobótce, przy drodze prowadzącej w kierunku Wieżycy. Swoim kształtem przypomina postać w długiej szacie. Nazwa pojawiła się dopiero w czasach chrześcijańskich – nie ma związku z jej pierwotnym przeznaczeniem. Na podstawie i głowicy również znajdują się ukośne krzyże.

Grzyb

Tak nazywany jest fragment kamiennej rzeźby znajdujący się przy Sanktuarium św. Anny w Sobótce. Najprawdopodobniej jest to dolna część większego posągu przedstawiającego człowieka odzianego w długą szatę. Podobnie jak pozostałe rzeźby nosi ślady ukośnego krzyża.

Czy warto zdobyć Ślężę?

Zdecydowanie tak.
Łatwa dostępność, dobrze przygotowane szlaki, bogata historia, piękne widoki oraz wyjątkowy klimat sprawiają, że jest to świetny pomysł na jednodniową wycieczkę zarówno dla początkujących, jak i bardziej doświadczonych turystów.
Szczególnie polecamy wejście szlakiem niebieskim z Przełęczy Tąpadła. Jest spokojniejszy, bardziej malowniczy i naszym zdaniem znacznie ciekawszy od popularnego szlaku żółtego.